logo
6. Sınıf Fen Bilimleri
Duyu Organları
1.
Aşağıdakilerden hangisi kulağın kısımlarından değildir?
Doğru Cevap: "C" Arka oda
Soru Açıklaması
Çekiç, örs, üzengi orta kulaktaki küçük kemiklerdir.

Östaki borusu orta kulağın yutağa açılan kısmıdır.
2.
I. Ses dalgalarını toplayıp kulağa iletir.

II. Tozları tutan salgı salgılar.

III. Uç kısmında kulak zarı bulunur.

 

Yukarıdaki bilgiler kulağın hangi kısmı ile ilgilidir?
Doğru Cevap: "A" Kulak yolu
Soru Açıklaması
Kulak yolu, ses dalgalarını toplayıp kulak yoluna iletir. Tozları tutan salgı salgılar. Uç kısmında kulak zarı bulunur.
3.
Dış ortamdan gelen ses dalgalarının  karşılaştığı ilk kısım hangisidir?
Doğru Cevap: "A" Kulak zarı
Soru Açıklaması
Dış ortamdan gelen ses dalgaları ilk olarak kulak zarını titreştirir.                
4.
Östaki borusu aşağıda verilen hangisi ile bağlantılıdır?
Doğru Cevap: "B" Yutak - Orta kulak
Soru Açıklaması
Orta kulak östaki borusu denilen bir kanalla yutağa açılır.
5.
Çevremizdeki ses dalgalarını toplayıp  kulağın iç kısımlarına ileten yapı hangisidir?
Doğru Cevap: "B" Kulak kepçesi
Soru Açıklaması
Ses dalgalarını toplayıp kulak yoluna ileten yapı kulak kepçesidir.
6.
İşitme ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisin- de doğru sıralama yapılmıştır?
Doğru Cevap: "A" Kulak yolu-Kulak zarı-Çekiç-Örs-Üzengi-İç kulak sıvısı - Beyin
Soru Açıklaması
Ses dalgaları kulak yolundan gelip kulak zarını titreştirir.Bu titreşim orta kulaktaki çekiç, örs ve üzengi kemiklerini titreştirir bu titreşim iç kulaktaki sıvıyı titreştirir. Oda işitme sinirlerini uyarır ve bu uyartı beyne iletir.
7.
Vücudumuzdaki dengeyi aşağıdakilerden hangisi ile sağlarız?
Doğru Cevap: "B" Yarım daire kanalları
Soru Açıklaması
Vücudun dengesi yarım daire kanalları ile algılanıp beyne iletilir, dengeyi beyincik sağlar.
8.
Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Doğru Cevap: "B" Orta kulak iltihabına sadece dış kulak yoluyla gelen mikroplar sebep olur.
Soru Açıklaması
Orta kulak iltihabına sadece dış kulak yoluyla gelen mikroplar sebep olmaz.
9.
Aşağıdakilerden hangisi dile ait bilgilerden değildir?
Doğru Cevap: "B" Yüzeyi pürüzsüzdür.
Soru Açıklaması
Dilin üzeri girintili, çıkıntılı ve parçalıdır, düz ve pürüzsüz  değildir.
10.
Dilin en uç kısmı ile hangi tadı alırız?
Doğru Cevap: "D" Tatlı
Soru Açıklaması
Dilin en uç kısmı ile tatlıyı algılarız.
logo
6. Sınıf Fen Bilimleri
Duyu Organları
11.
Dilin ucu kuru olunca cisimlerin tadını alamamamızın sebebi hangisidir?
Doğru Cevap: "C" Cisimler tükürük sıvısında çözünmedikleri için
Soru Açıklaması
Dilimiz ve cisimler kuru ise tat alamayız. Besinlerin tadının alınması için tükürük sıvısında çözülmesi gerekir.
12.
I.  Dilin ucu -Tatlı

II.  Orta kenarla- Tuzlu

III.  Arka - Ekşi

IV.  Arka kenarlar- Acı

 

Yukarıdaki eşlemelerden hangileri doğrudur?
Doğru Cevap: "B" I - II
Soru Açıklaması
Arka kenarlar ekşi, dilin orta ucu ise acı tadını alır.  
13.
I. Kulak zarının iki tarafındaki basıncı eşitler.
II. Normal halde kapalıdır.

 

Yukarıdaki bilgiler aşağıdakilerden hangisi için doğrudur?
Doğru Cevap: "C" Östaki borusu
Soru Açıklaması
Östaki borusu sayesinde kulak zarının iki tarafındaki basınçlar eşitlenir. 
14.
Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Doğru Cevap: "C" Tat tomurcukları tek tada duyarlıdır.
Soru Açıklaması
Tam tomurcuklarına hepsi tek tada duyarlı değildir. Aynı tat tomurcuğu birkaç tadı birden algılayabilir.
15.
Aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Doğru Cevap: "D" Burun boşluğunun üst kısmında koku alıcıları bulunur.
Soru Açıklaması
Burun boşluğunun üst kısmında koku algılayıcıları bulunur.
16.
Aşağıdakilerden hangisi duyu organı değildir?
Doğru Cevap: "C" El
Soru Açıklaması
Beş duyu organımız burun, deri, dil, göz ve kulaktır.
17.
Aşağıdakilerden hangisi burnun görevlerinden değildir?
Doğru Cevap: "D" Fazla karbondioksiti tutar
Soru Açıklaması
Fazla karbondioksit burun tarafından tutulmaz.
18.
I. Toz ve mikroplar tutulur.

II. Üst kısımda koku alma alanı bulunur.

III. Havayı ısıtır ve nemlendirir.

 

Yukarıdakilerden hangisi burun için doğrudur?
Doğru Cevap: "D" I, II, III
Soru Açıklaması
Burnun içindeki kıllar ve sümüksü sıvı gelen hava içindeki toz ve mikropları tutar.Burnun kıvrımlarından geçen hava ısınır ve nemlenir. Üst kısmında koku alma alanı bulunur.
19.
Aşağıdakilerden hangisi burnun yapısında bulunmaz?
Doğru Cevap: "C" Kalbur kemiği
Soru Açıklaması
Burnun yapısında kalbur kemiği bulunmaz.
20.
I. Cisimlerden dağılan küçük moleküllerin burnun ıslak zarında erimesi sonucu koku alırız.

II. Burun tamamen kemik dokudan yapılmıştır.

 

Yukarıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Doğru Cevap: "A" Yalnız I Doğru
Soru Açıklaması
Burun sadece kemik doku değildir, kıkırdak dokudan da yapılmıştır.  
TEST BİTTİ.
CEVAPLARINIZI KONTROL EDİNİZ.

Ünite Özeti

DUYU ORGANLARI


Dış ortamdan duyu organlarımız ile aldığımız uyarıları sinirlere aktaran özel hücrelere duyu almaçları (reseptör) denir.


1-TAT ALMA DUYUSU DİL


Dilimizin üzerinde tatları algılayabilmemizi sağlayan tat tomurcukları bulunur. Bu tat alma tomurcuklarının içinde de duyu almaçları bulunur.

Alınan besin önce tükürük içinde çözünür. Çözünen bu maddeler tat alma tomurcuklarını uyarır. Almaçlar tadı algılar ve beyne gönderir.

 

2-KOKU ALMA DUYUSU BURUN


Burun, kemik ve kıkırdaktan oluşur. Burnun iç yüzeyinde mukus salgılayan mukoza tabakası vardır.

Burun boşluğunun üst kısmında ise koku almaçlarının bulunduğu sarı bölge bulunur.

Havadaki koku molekülleri sarı bölgede bulunan mukusta çözünür ve sarı bölgedeki almaçlar tarafından alınır. Beynin ilgili yerine iletilerek koku alınmış olur.

 

3-DOKUNMA DUYUSU DERİ



  • Terleme ile boşaltıma yardımcı olur.

  • Solunumu sağlar.

  • Vücudu dıştan gelebilecek darbelere karşı korur.

  • Vücut ısısını ayarlar


Derinin bölümleri;

a) Üst Deri (Epidermis)

  • Alt deriyi korur.

  • Deriye renk veren özel hücreler bulunur.

  • İnce ve dayanıklıdır.


b) Alt deri (Dermis)

  • Duyu almaçları

  • Sinirler

  • Kan damarları (derinin beslenmesini sağlar.)

  • Ter bezleri

  • Yağ tabakası (Dıştan gelebilecek darbelere karşı korur ve vücut ısısını ayarlar.)

  • Kıl kökleri bulunur.


 

4- GÖRME DUYUSU GÖZ


Göze yardımcı yapılar;


  • Göz kapağı (gözü nemlendirir.)

  • Kirpik (gözü tozdan korur.)

  • Kaşlar

  • Gözyaşı bezleri


a-Sert Tabaka

  • Gözün beyaz ve sert kısmıdır.

  • Gözü dış etkilerden korur.

  • Göze şekil verir.

  • Sert tabaka gözün ön kısmına geldiğinde incelip saydamlaşarak saydam tabakayı (kornea) oluşturur.


Kornea, göze gelen ışığı kırarak göz bebeğine iletir.

b-Damar Tabaka

  • Gözü besleyen damarlar bulunur.

  • Gözün önünde iris ve göz bebeğini oluşturur.

  • İris gözün renkli kısmıdır. Düz kaslardan oluşmuştur. Kasılıp gevşeyerek göze giren ışık miktarını ayarlar. Böylece göz bebeği büyür/küçülür.

  • Göz bebeği irisin ortasındaki siyah renkli kısımdır.

  • Korneadan gelen ışığı göz merceğine yollar.

  • Göz merceği; göz bebeğinden gelen ışın tekrar kırılarak görüntü ağ tabakaya düşer.


c-Ağ Tabaka (Retina)

  • En içteki tabakadır.

  • Duyu almaçları ve sinirler burada yer alır.

  • Sarı leke ağ tabaka üzerinde yer alır.

  • Sarı leke; esas görüntünün oluştuğu kısımdır. Görüntü burada ters oluşur.

  • Kör Nokta; sinirlerin gözden çıktığı kısımdır. Burada görüntü oluşmaz.


NASIL GÖRÜRÜZ?



  • Göze gelen ışın korneada kırılıp göz bebeğine düşer.

  • Göz bebeğinden merceğe gelip tekrar kırılır.

  • Görüntü ağ tabakadaki sarı lekeye ters düşer

  • Görüntü duyu almaçlarıyla alınıp, sinirler aracılığıyla beyne iletilir.

  • Görüntü beyinde düz olarak algılanır.


 

5-İŞİTME DUYUSU KULAK


Hem işitme hem de denge merkezidir. Kulak üç kısımda incelenir.

A) Dış Kulak

  • Kulak kepçesi; kıkırdaktan oluşmuştur. Kıvrımlı olduğu için sesi daha iyi toplar

  • Kulak yolu; kulak kepçesinden gelen sesi kulak zarına iletir.

  • Kulak zarı; ince, esnek bir zardır. Ses kulak zarını titreştirir.


B) Orta Kulak

  • Vücudumuzdaki en küçük üç kemik çekiç, örs ve üzengi burada yer alır.

  • Kulak zarının titreşmesi ile sırasıyla çekiç, örs ve üzengi de titreşir. Ve ses oval pencereye iletilir.

  • Östaki Borusu: Orta kulağı yutağa bağlar. Orta kulak ile dışarısı arasındaki basıncı ayarlayarak kulak zarının patlamasını engeller.


C) İç Kulak

  • Kafatası içerisinde yer alır.

  • Oval pencereden gelen ses dalgaları salyangoza iletilir. Salyangozun içi sıvı ile doludur.

  • Salyangoz içindeki işitme sinirleri sesi beyne iletilir.

  • Yarım Daire Kanalları ise beyincik ile dengeyi sağlar.